10 DZIEŃ MUHARRAM – ACHOURA. Czekając na arabskiego Świętego Mikołaja…

Achoura (Fot. Howard County Library System / Flickr)

Achoura w Maroku to święto dość nietypowe – coś jakby Dzień Dziecka, Śmingus Dyngus, Wszystkich Świętych, Noc Świętojańska, Boże Narodzenie, Sylwester i Andrzejki w jednym… Handel zabawkami przed imprezą kwitnie. Schodzą fajerwerki, bębny tâarija, samochody, plastikowe pistolety, lalki, miecze maski… Tandeta z Chin zalewa marokańskie souki. To święto rodzinne i nikt nie powinien spędzać go w samotności. Powietrze w domach jest w tym dniu aż ciężkie od zapachu palonego kadzidła oraz… specjalnie przygotowanego na tę okazję kuskusu z suszoną baraniną (gueddid), migdałami, orzechami, rodzynkami, suszonymi figami i daktylami. >>>Tagine z…

Read More

Witamy Nowy Rok Muzułmański (1439 hidżry)

islam, muzułmanie, nowy rok muzułmański (Fot. Brett Davies / Flickr)

W tym roku pożegnanie starego roku muzułmańskiego przypada 21 września. Dlaczego muzułmanie obchodzą Nowy Rok w innym terminie? Czy świętują go równie hucznie jak my świętujemy Sylwestra? Do ustalania dat uroczystości religijnych muzułmanie używają kalendarza opartego na fazach księżyca. Bierze on swój początek od ucieczki Proroka Mahometa z Mekki do Medyny (hidżra), co miało miejsce w 622 roku według kalendarza gregoriańskiego. Odmiennie liczą czas Libijczycy, którzy za początek ery przyjmują nie rok hidżry, lecz rok śmierci Proroka Muhammada (632 r. n.e.). Ponieważ rok w kalendarzu księżycowym jest krótszy niż w…

Read More

Al-Kader – noc lepsza niż tysiąc miesięcy!

Noc Przeznaczenia (Fot. Lion Multimedia Production U.S.A. / Flickr)

Noc Lejletul (Kadr, Kader, czy też Noc Przeznaczenia) wypada zawsze z 26. na 27. dzień Ramadanu (chociaż nie wiadomo dokładnie kiedy ona wypada; według hadisów to jedna z ostatnich dziesięciu nieparzystych nocy Ramadanu). Wszystko dlatego, że kiedy Prorok szedł obwieścić wiernym datę obchodzenia Nocy Przeznaczenia, spotkał dwóch kłócących się muzułmanów i rozdzielając ich zapomniał, co miał objawić… Noc Przeznaczenia to rocznica zesłania Koranu. To właśnie tej nocy został On po raz pierwszy w całości objawiony Prorokowi, który go jednak nie zapamiętał… Późniejsze objawienia były więc konieczne żeby „odświeżyć” to wcześniejsze.…

Read More

Ramadan Kareem!

Islam, Koraan (Fot. rifqi dahlgren / Foter)

Ramadan przypada w dziewiątym miesiącu kalendarza księżycowego (muzułmańskiego) i co roku przypada w stosunku do kalendarza gregoriańskiego o 11 dni wcześniej niż w roku ubiegłym. Jego początek i koniec wyznacza ukazanie się sierpu księżyca po nowiu (przeważnie 2-3 dni po nowiu). Jest świętowany jako czas, kiedy archanioł Gabriel ukazał się Mahometowi i przekazał mu kilka wersów przyszłej świętej księgi islamu. O Boże, oto miesiąc ramadan, w którym zesłałeś nam Koran jako wskazanie dla ludzi. Oto miesiąc pobożnych praktyk, powrotu do Ciebie, pokuty, przebaczenia i zmiłowania. O Boże, wesprzyj mnie swą…

Read More

Urodziny Proroka Muhammada

islam, Prorok Muhammad, święta w islamie (Fot. Rustam Aliyev / Flickr)

Niektórzy muzułmanie świętują dziś Maulid an-Nabi (Mawlid, Miełlud), czyli urodziny Proroka Muhammada, twórcy islamu i najważniejszej postaci w w tej religii. Rok temu to święto było jeszcze bardziej wyjątkowe, gdyż pierwszy raz od ponad 600 lat islamskie urodziny Proroka Muhammada zbiegły się w czasie z chrześcijańskimi urodzinami Proroka Jezusa. Święto Urodzin Proroka obchodzi się w świecie islamu w różnych terminach trzeciego miesiąca roku księżycowego (rabi al-awwal). Sunnici świętują 12 rabi al-awwal, zarówno narodziny jak i wspomnienie śmierci Proroka. Szyici odprawiają swoje uroczystości 17 rabi al-awwal. We wczesnym islamie święta tego…

Read More

Mój pierwszy Eid al-Adha. UWAGA! DRASTYCZNE ZDJĘCIA!

Eid al-Adha (Fot. TheAnimalDay.org/Flickr)

Eid al-Adha 2012. Nasz pierwszy wspólny Eid al-Adha. Postanowiliśmy go spędzić u przyjaciół na Saharze Zachodniej (południowe Maroko). W drodze autobusem, ciągle mijaliśmy barany na rowerach, motorach i skuterach… To szalony czas w Maroku (pewnie we wszystkich krajach muzułmańskich). Jak się potem okazało, w bagażniku naszego autokaru, zamiast walizek i plecaków, również podróżowało stado baranów (w specjalnie zorganizowanej zagrodzie). O dziwo, żaden nie padł… Przyznaję, że w myślach życzyłam wszystkiego najgorszego ich właścicielom. A co najgorszego może przytrafić się właścicielowi barana? Właśnie jeśli zwierzę padnie. Zdechły baran nie nadaje się…

Read More

Eid al-Fitr. Eid Mubarak!

Eid al-Fitr (Fot. Martine Perret www.unmultimedia.org / United Nations Photo / Foter )

Eid al-Fitr, czyli jedno z największych islamskich świąt kończących Ramadan, rozpoczyna się, kiedy na niebie pojawia się sierp księżyca, zwiastujący początek nowego miesiąca muzułmańskiego – Szałłal. Dlatego w różnych krajach może wypadać on w innym dniu. Wszystko zależy od tego, kiedy muzułmanin w danej części świata ów księżyc na niebie wypatrzy. To czasami prowadzi do zabawnych sytuacji. Dzwonię do ambasady z pytaniem, czy paszport Muslimka jest może już gotowy i słyszę taką oto odpowiedź: Paszportu jeszcze nie ma bo wciąż czekamy na numer PESEL. Być może jutro będzie już do…

Read More

Ramadan a „teologia wyzwolenia”

Islam, ramadan (Fot. Uyghur Turkistan / Foter)

W latach 60. XX w., w szarpanej niepokojami społecznymi i politycznymi Ameryce Łacińskiej, narodził się nowy nurt teologiczny – „teologia wyzwolenia”. Głoszący ją księża uważali, że Jezus będąc w takiej jak oni sytuacji, stałby się rewolucjonistą. Teologia wyzwolenia opiera się na związku między teologią chrześcijańską (głównie katolicką) i aktywizmem politycznym, szczególnie w kwestiach sprawiedliwości społecznej i praw człowieka. Koncentruje się na osobie Jezusa postrzeganego jako wyzwoliciela przywracającego sprawiedliwość. Często do tej teologii wplatano elementy marksizmu. Znaczenie tego nurtu w Kościele katolickim zmalało odkąd został on potępiony przez papieża Jana Pawła…

Read More

Kiedy Allah nie patrzy… Czyli Ramadan i jego wymiar duchowy

Ramadan (Fot. portable_soul / Foter)

Nie raz słyszałam kąśliwe uwagi, że wyznawcy islamu przerywają post po zmroku, gdyż wtedy Allah ich nie widzi. Ja sama postrzegałam ramadan jako czas przeraźliwie przygnębiający i nie mogłam się nadziwić, że każdy napotkany przeze mnie muzułmanin bez najmniejszego wahania deklarował, że uwielbia ramadan i czeka na niego z niecierpliwością. Wszelkie przewodniki po krajach muzułmańskich odradzają odwiedzanie tych miejsc w miesiącu postu. Rozpisują się o panujących złych nastrojach, wszechobecnym poddenerwowaniu i niewiarygodnym rozleniwieniu tubylców. Zupełnym milczeniem pomijają tą drugą stronę medalu, która być może przed ich oczami jest ukryta… Najwyraźniej…

Read More

Ramadan dla zdrowia. Czyli jak pościć z głową?

Iftar (Fot. UNAMID Photo / Foter)

Obowiązkowy dla każdego muzułmanina post w miesiącu Ramadan – arab. sawm – oznacza powstrzymanie się od jedzenia i picia, ale również od przyjmowania lekarstw (chyba że istnieje zagrożenie życia), seksu, palenia papierosów, słuchania muzyki i wszystkiego, co przyjemne… od świtu do zmierzchu (nie od wschodu do zachodu słońca – jak się mylnie uważa)! W nocy muzułmanie mogą jednak jeść do woli. Czy taka głodówka za dnia i obżarstwo w nocy są korzystne dla zdrowia? Czy post i „normalne” życie da się ze sobą pogodzić? Dlaczego post muzułmański nie szkodzi zdrowiu? Jak…

Read More

Iftar i suhur. Czyli o biesiadowaniu w czasie Ramadanu

Ramadan, iftar, suhur (Fot. Waleed Alzuhair / Foter)

W ramadanie wyznawcy islamu zwykle spożywają dwa posiłki – iftar (po zachodzie słońca) oraz suhur (przed świtem). Kuchnia marokańska uchodzi za jedną z najsmaczniejszych. Jednak czas Ramadanu jest dość specyficznym okresem dla tradycji kulinarnej Maroka. Przez cały miesiąc muzułmanie zachowują ścisły post od wschodu do zachodu słońca. A po zmroku… zaczyna się iftar. Iftar często jest spożywany razem z innymi ludźmi po modlitwie o zachodzie słońca (maghrib). Suhur zaś należy spożyć przed wezwaniem do porannej modlitwy przed wschodem słońca (fadżr). Co wówczas pojawia się na stole? Zwykle na początek na…

Read More

Kalendarz Międzykulturowy 2017

kalendarz miedzykulturowy międzyreligijny religie święta festiwale

Oznaczenia: * – święto ruchome lub wyznaczane według innego kalendarza i nie przypadające w stałym terminie według kalendarza gregoriańskiego ^ – wydarzenie rozpoczyna się o zachodzi słońca dnia poprzedniego „ – regionalnie data wydarzenia może się różnić od podanej STYCZEŃ Ganjitsu (japoński Nowy Rok) ♦ Święto Bożej Rodzicielki (kościół katolicki) ♦ Obrzezanie Pańskie (kościół prawosławny) ♦ Taniec Żółwia (Pueblo Taos) – – – Urodziny Guru Gobinda Singha* (sikhizm) Objawienie Pańskie – Chrzest Pański (kościół protestancki) ♦ Święto Trzech Króli (kościół katolicki) Etiopskie Boże Narodzenie ♦ Boże Narodzenie (kościół prawosławny) Chrzest…

Read More