Salma Sellal, moda, maroko

Na co dzień skromna nauczycielka języka francuskiego ze szkoły podstawowej w Ouezzane, małego miasteczka na północy Maroka. Po godzinach niepokorna artystka, szturmem podbijająca FaceBook’a swoimi śmiałymi projektami marokańskich kaftanów. Salma Sellal (28 l.) zręcznie wplata do świata mody arabskie mozaiki i wzory tatuażu henną (choć nie tylko), wykorzystując w tym celu metodę kamuflażu. Kto jednak myśli, że to tylko dziewczęca zabawa w koronki i falbanki, ten grubo się myli. Bo Salma nam zdradziła, że ma bardzo śmiałe plany na przyszłość… Chce być jak Banksy i modą walczyć z okropieństwami współczesnego świata! To bunt potulnej nauczycielki! MCC: Jak to wszystko się zaczęło? Salma Sellal: Rysuję iRead More →

Mapa Maroka z Saharą i bez

Kwestia PONOWNEJ integracji terytorium marokańskiego to wciąż aktualny temat współczesnej polityki tego kraju. Czytam te wszystkie pro-wyzwoleńcze relacje o rzekomo okupowanej przez Maroko Saharze… i nie mogę się nadziwić. Świat nie kiwnie palcem w sprawie wolnej Palestyny, wolnego Tybetu czy wolnej Katalonii. Ale ODŁĄCZENIE Sahary od Maroka stawia sobie za punkt honoru. Bo tu przecież chodzi o prawa człowieka! Jakby Ci w Palestynie czy w Tybecie to nie byli ludzie… A może wyzwolimy Śląsk spod polskiej okupacji?! Absurd? Oczywiście! Taki sam jak z wyzwalaniem Sahary! Dopiero kiedy sama zainteresowałam się, o co chodzi w konflikcie saharyjskim odkryłam, jak wiele mylnych informacji krąży na ten temat…Read More →

Achoura (Fot. Howard County Library System / Flickr)

Achoura w Maroku to święto dość nietypowe – coś jakby Dzień Dziecka, Śmingus Dyngus, Wszystkich Świętych, Noc Świętojańska, Boże Narodzenie, Sylwester i Andrzejki w jednym… Handel zabawkami przed imprezą kwitnie. Schodzą fajerwerki, bębny tâarija, samochody, plastikowe pistolety, lalki, miecze maski… Tandeta z Chin zalewa marokańskie souki. To święto rodzinne i nikt nie powinien spędzać go w samotności. Powietrze w domach jest w tym dniu aż ciężkie od zapachu palonego kadzidła oraz… specjalnie przygotowanego na tę okazję kuskusu z suszoną baraniną (gueddid), migdałami, orzechami, rodzynkami, suszonymi figami i daktylami. >>>Tagine z suszonymi śliwkami i migdałami by Chakib Danie musi zostać zjedzone w całości jeszcze tego samegoRead More →

Batbout. Marokańska pita z patelni (Fot. Marta El Marakchi © All rights reserved)

Marokański batbout, nazywany także mkhamer, toghrift albo matlou (w zależności od regionu), to właściwie taki chlebek pita, tyle że bez pieczenia w piekarniku. Wystarczy sucha patelnia. To naprawdę banalnie proste! Potrzebujesz: 250 g semoliny, 250 g mąki, łyżeczkę soli, łyżeczkę cukru, 10 g suchych drożdży, 300 ml wody Suche składniki dokładnie ze sobą wymieszaj. Na koniec dodaj wodę i zagnieć na jednolitą masę. Rozwałkuj na cienki placek, podsypując mąką, żeby nie przywierał do blatu. Szklanką powycienaj krążki. Na jeden krążek nakładamy łyżką farsz, a drugim krążkiem przykrywamy i zlepiamy boki. Batbout możemy stosować jako zamiennik pieczywa albo podawać z dowolnym farszem. Przykładowy farsz to: tuńczykRead More →

Więzi społeczne w kulturze politycznej: przypadek Maroka na tle innych państw arabskich (Fot. Vesna Middelkoop / Flickr)

Autorka podjęła próbę zbadania jaki wpływ wywierają więzi społeczne na politykę krajów arabskich oraz jakie jest ich znaczenie dla kultury politycznej. W tym celu przez pryzmat więzi społecznych – rodzinnych, plemiennych, terytorialnych, patronalno-klientalnych, religijnych, etnicznych, obywatelskich, narodowych i ponadnarodowych – spogląda na takie elementy kultury politycznej, jak: polityczne tradycje, wartości, symbole, postawy i zachowania. Swoją analizę przeprowadza w znacznym stopniu w oparciu o przypadek Maroka, który wybrała ze względu na specyfikę polityczną i kulturową tego państwa. Jest to kraj o długiej i barwnej historii oraz złożonej strukturze społecznej, w której dwiema pierwszoplanowymi grupami etnicznymi są Arabowie i Berberzy. Dominującą religią jest islam, ale pewne znaczenieRead More →

Arabsko-francuski code switching w mediach na przykładzie audycji telewizyjnych i radiowych Maroka (Fot. Dymitry B. / Flickr)

Obecną sytuację lingwistyczną Maroka charakteryzuje koegzystencja wielu systemów językowych, powiązanych różnymi typami wzajemnych relacji. Dwa z języków: arabski oraz francuski – w świadomości wielu użytkowników języka, i nie tylko ich, od lat walczące o dominację – odegrały i odgrywają szczególną rolę na lingwistycznej mapie kraju. Tematem publikacji jest analiza zjawiska przełączania kodów i charakterystyka jego uwarunkowań, tak pod względem cech sytuacji komunikacyjnej, jak i norm językowych w Maroku. Zjawisko code switching rozpatrywane jest tutaj nie tylko jako interferencje systemów językowych, lecz przede wszystkim jako jedna ze strategii komunikacyjnych wspólnoty wielojęzycznej, którą jest społeczność Maghrebu.Read More →

Harqus, tatuaże, kobiety, Maroko, Algieria, Tunezja (Fot. David Weekly / Flickr)

Harqus to stosowany w Afryce Północnej i na Bliskim Wschodzie czarny tusz do zdobienia twarzy i rąk ornamentami o znaczeniu symbolicznym i ochronnym. Harqus to nie tatuaż – jak się powszechnie uważa. Słowo to również nie odnosi się do procesu tatuowania! Na tatuowanie używa się w marokańskim arabskim (darija) określenia washm lub usham. Harqus trzyma się na skórze kilka tygodni dłużej niż sama henna. Bywa stosowany na przemian z henną. Używany do dziś również do trwałego tatuażu twarzy przez kobiety Berberyjskie. Harqus aplikuje się – podobnie jak kohl – za pomocą patyczka (zwykle drewnianego lub metalowego) nazywanego merwed. Symboliczne wzory zwykle umieszcza się na twarzy (międzyRead More →

Berberski Nowy Rok (Fot. cliff williams / Flickr)

Asgass Ambarki! Asgass Amayno! wszystkim Imazighen, którzy witają dziś Nowy Rok 2967. Yennayer to pierwszy dzień tradycyjnego kalendarza Berberów, który jest kalendarzem agrarnym (dlatego też dzień ten zbiega się z końcem prac polowych i nadejściem pory deszczu, zazwyczaj 12 stycznia kalendarza gregoriańskiego). Święto jest szczególnie popularne w Algierii, ale również w Maroku. Yennayer zbiega się z czasem powrotu na ziemię dusz zmarłych. Na progach domów, w żarnach, pniach starych drzew, a przede wszystkim przy krosnach, biesiadują razem z ludźmi dżinny. Dlatego też w krosnach na czas święta nie może pozostać żadna nić. Inaczej dżin mógłby się zaplątać i rozgniewać. Domy muszą być porządnie wysprzątane, bo wszelkichRead More →

daktyle, maroko, festiwal (Fot. Marko / Flikr)

Palma daktylowa ma w Maroku swoje trzydniowe święto, które ma charakter zarówno świecki, jak i religijny. Obchody marokańskiego Święta Daktyli odbywają się w październiku, w miejscowości Erfoud. Na uroczystość składają się takie atrakcje, jak wybór Królowej Daktyli, pełne emocji wyścigi wielbłądów, ogromny targ, ciekawe występy muzyczne i taneczne. Organizuje się również zawody we wspinaniu się na palmę daktylową. Święto Daktyli rozpoczyna się w październiku (trzy dni po zbiorach w gajach Tafilaltu) modlitwą w mauzoleum Mulaja Alego Szarifa w Ar-Rajsani. Ale warto tam przyjechać jeszcze w czasie zbiorów, kiedy właściciele palm wspinają się na czubki swoich drzew i maczetami ścinają całe kiście owoców. Ziemia jest dosłownieRead More →

Kobiety w Maroku (Fot. UN Women / Flickr)

Dziś w Maroku obchodzony jest Narodowy Dzień Kobiet – święto ustanowione przez Króla Mohammeda VI na pamiątkę uchwalonej 10 października 2003 roku poprawki do Kodeksu Rodzinnego zwanego Mudawwaną. Współczesne Marokanki przeszły długą i ciężką drogę do wolności. Ale trud się opłacił. Dziś mogą pracować, zakładać firmy, być delegatkami politycznymi, ambasadorami i doradcami królewskimi… Mogą nawet się rozwodzić! To zdecydowanie ich czas – czas Marokanek! Status marokańskich kobiet zmienił się radykalnie w ciągu ostatnich 30 lat. Pierwszym przejawem tych zmian była uchwalona w 1972 roku konstytucja, która dawała kobietom prawo do głosowania i kandydowania. Ale ruch feministyczny zaczął kiełkować w Maroku dopiero w 1990 roku. OrganizacjeRead More →

Legzira (Fot. le calmar / Foter)

Lubisz zachód słońca na plaży, ale bez towarzystwa prężących się w bikini dresiar, wyrywających je podchmielonych dresiarzy i całych rodzinek z rozwrzeszczanymi dzieciakami znęcającymi się nad meduzami uwięzionymi w foliowych torebkach… Legzira – to coś dla Ciebie! To miejsce dla tych, co stawiają na ducha, a nie na ciało. To Mekka artystów, filozofów, mistyków i sportowców… tych ekstremalnych. Na południowo-wschodnim wybrzeżu Maroka, między Mirleft i Sidi Ifni znajduje się plaża Legzira, prawdziwa i niekwestionowana dziewica w rankingu najbardziej dziewiczych zakątków Ziemi. Jej największą atrakcją były do wczoraj dwa monumentalne czerwono-rude łuki wrzynające się w Ocean Atlantycki. Ich wysokość dochodziła do 60 metrów. To one byłyRead More →

Imilchil Festival (Fot. mhobl / flickr, Lukas Vermeer / Foter)

Marokański Festiwal Nowożeńców (zwany też Świętem Małżeństw czy Imilchil Festival) to święto niezwykle romantyczne (proszę nie mylić z popularnymi u nas kiczowatymi Walentynkami) i związane z pewną legendą o parze kochanków o imionach Hadda i Moha. To taka marokańska wersja bardzo popularnego u nas love story o Romeo i Julii… tyle że zakochani pochodzili z Atlasu Wysokiego. Ich plemiona również walczyły ze sobą (nikt już nie pamięta o co) i starszyzna nie pozwoliła im się pobrać. Młodzi rozpoczęli strajk głodowy, nieustannie płacząc… aż umarli. Ale stał się cud! W miejscach, gdzie dwoje młodych zmarło z tęsknoty za sobą, z ich łez powstały na płaskowyżu PlateauRead More →

Szkoła w Maroku (Fot. Daniel Gasienica / Foter)

15 września w Maroku rozpoczął się nowy rok szkolny. Z tej okazji trochę o marokańskim szkolnictwie. Maroko wciąż boryka się z problemem analfabetyzmu, który jeszcze w latach 70-tych XX w. sięgał nawet do 70 proc. populacji (do grupy wykształconych należeli głównie mężczyźni). To w ogromnej mierze skutki ustanowionego w 1912 roku francuskiego Protektoratu i polityki wynarodowiania. Ale po kolei… Do czasu Protektoratu Francji w Maroku funkcjonowały jedynie szkoły wyznaniowe (poczynając od prostych szkół koranicznych, a kończąc na sławnym uniwersytecie Qarawiyin w Fezie). Francuzi jednak w czasie Protektoratu przeszczepili na grunt północnoafrykański własny system i program nauczania, a język francuski ustanowili językiem oficjalnym. W założeniu systemRead More →

Eid al-Adha (Fot. TheAnimalDay.org/Flickr)

Eid al-Adha 2012. Nasz pierwszy wspólny Eid al-Adha. Postanowiliśmy go spędzić u przyjaciół na Saharze Zachodniej (południowe Maroko). W drodze autobusem, ciągle mijaliśmy barany na rowerach, motorach i skuterach… To szalony czas w Maroku (pewnie we wszystkich krajach muzułmańskich). Jak się potem okazało, w bagażniku naszego autokaru, zamiast walizek i plecaków, również podróżowało stado baranów (w specjalnie zorganizowanej zagrodzie). O dziwo, żaden nie padł… Przyznaję, że w myślach życzyłam wszystkiego najgorszego ich właścicielom. A co najgorszego może przytrafić się właścicielowi barana? Właśnie jeśli zwierzę padnie. Zdechły baran nie nadaje się na ofiarę… Jako goście, mieliśmy zaszczyt (dla kogo zaszczyt, dla tego zaszczyt) wybrać barana, któryRead More →

Król Mohammed VI (Fot. thierry ehrmann / Flickr)

Jego Wysokość Muhammad VI skończył właśnie 53 lat. Do najmłodszych więc już nie należy 😉 Mimo to, 21 sierpnia, właśnie w dniu urodzin Muhammada VI przypada również Święto Młodości (zwane też Dniem Młodzieży). Z tej okazji Marokańczycy mają dzień wolny od pracy. Z racji, że święto to jest zawsze obchodzone w dniu urodzin obecnie zasiadającego na tronie króla, jego data zmienia się wraz z obejmowaniem tronu przez kolejnego monarchę (w czasie panowania Hassana II święto to było obchodzone 9 lipca). O królu Muhammadzie VI pisaliśmy już przy okazji Święta Tronu. Przypomnimy więc tylko, że zgodnie z obowiązującą od 1 lipca 2011 roku nową konstytucją Maroka,Read More →

Wizyta Jana Pawła II w Maroku

Casablanca 08-19.08.1985 – niemożliwe stało się rzeczywistością! 100 tys. zgromadzonych na stadionie muzułmanów słuchało papieża, który przybył do Maroka na zaproszenie króla Hassana II. Francuski pisarz Maurice Druon napisał, że przyszłość powinna uznać ten dzień za jeden z najważniejszych w XX wieku. O tym wydarzeniu krąży pewna anegdota. Podobno, kiedy latem 1985 roku Jan Paweł II leciał do muzułmańskiego Maroka, w samolocie dziennikarze zapytali go, czy zamierza również odwiedzić Libię i Arabię Saudyjską. Ojciec Święty miał wówczas odpowiedzieć: Tam, gdzie chodzi o prawdę, religię i prawa człowieka, gotów jestem rozmawiać nawet z samym diabłem. Dotychczas żaden inny papież nie zdecydował się na taki – jakRead More →

Dom pająka, Paul Bowles

Paul Bowles umieścił akcję swej powieści „Dom pająka” w Maroku, w ważnym dla tego kraju momencie historycznym. Bohaterami książki są amerykański pisarz, były komunista, z niepokojem obserwujący rozwój nacjonalistycznego zrywu przeciwko Francuzom, równie zagubiony 15-letni arabski chłopiec, wychowany w duchu ortodoksyjnego islamu, oraz amerykańska rozwódka, wyznająca liberalne zasady. Cała trójka zostaje wciągnięta w wir politycznych zamieszek i społecznego niepokoju w Fezie w roku 1954. Bowles z charakterystyczną przenikliwością pisze o kulturowej przepaści, która może doprowadzić do wielu ludzkich tragedii. Jego elegancka, a zarazem brutalnie szczera proza do dziś brzmi niezwykle aktualnie, zwłaszcza w kontekście wydarzeń na Bliskim Wschodzie. „Dom pająka”, wydany w 1955 roku, ukazujeRead More →

Król Mohammed VI (Fot. Marta El Marakchi © All rights reserved)

Święto Tronu jest najważniejszym świętem państwowym w Maroku. Wprowadzono je w 1934 roku, kiedy naród marokański postanowił przeciwstawić się władzom francuskim. Początkowo, za panowania Hassana II, obchodzono je 3 marca. Zaś po jego śmierci królem został jego syn Mohammed VI, który ustanowił, iż Święto Tronu obchodzone będzie w dniu 30 lipca każdego roku. I tak jest od 1999 roku do dnia dzisiejszego. Święto to obchodzi się w całym kraju bardzo hucznie przez dwa, a nawet trzy dni. W tym czasie wszędzie można podziwiać pokazy sztucznych ogni, parady uliczne oraz koncerty. Z tej okazji może małe co nie co o królu Hassanie II i jego synuRead More →

Marrakech (Fot. Andrew Nash / Flickr)

Turyści z Europy zwiedzający Marrakech zwykle koncentrują się na zabytkach i atmosferze samej medyny oraz słynnego placu Dżemaa el-Fna. A przecież w Marrakechu odbywają się wspaniałe uroczystości religijne! Marrakech od wieków słynie z kultu siedmiu świętych mężów i poświęconych im sanktuariów. Siedmiu świętych z Marrakechu to tzw awliya (arab. słowo, które odnosi się do ludzi, którym Bóg nadał specjalną rangę wśród muzułmanów i pobłogosławił im). Choć Marrakech jest domem dla ponad 200 grobów awlya… W XVIII w. za panowania sułtana Mulaja Ismaila dużą popularnością cieszyła się nowa ideologia zwana sufizmem. Toteż władca zlecił swojemu ministrowi Allamowi Abu Ali al-Hassanowi al-Yusi wyznaczenie nowego szlaku pątniczego dlaRead More →

naturalne kosmetyki, przepis, Maroko (Fot. Marta El Marakchi © All rights reserved)

Banalnie prosty, szybki, ekologiczny, wege i halal! Marokański tonik z kozieradki to ratunek nie tylko dla cery tłustej i trądzikowej, ale również dla przetłuszczających się czy wypadających włosów.  Świetnie się sprawdzi w walce z łupieżem, a także pobudzi ukrwienie skóry głowy i wyrastanie nowych włosów. Charakterystyczny zapach kozieradki może nie każdemu odpowiadać, ale sama mikstura nie pachnie już tak intensywnie. Aby już zbędnie nie przedłużać, oto i sam przepis (wykradziony potajemnie teściowej; Marokanki często wierzą, że ich mikstury stracą swoją moc jeśli zdradzą komuś receptury, według których je przyrządzają 😉 ). Wszystko czego potrzebujecie to: łyżka ziaren kozieradki, 3/4 szklanki wrzącej wody Kozieradkę można najpierwRead More →