Koran. Wokół świętej księgi islamu

Koran, islam, muzułmanie (Fot. ЯAFIK ♋ BERLIN / Foter)

Pochodzenie słowa Koran (Al-Qur’ān) jest niepewne. Najprawdopodobniej pochodzi ono od syryjskiego terminu qeryānā, oznaczającego lekcję, wykład, przejętego przez język arabski w formie czasownika qara’a, co oznacza czytać. Wyznawcy islamu mówiąc o Świętej Księdze islamu, zwracają się: al-Qur’ān al-Karīm, czyli Szlachetny Koran. Jednym z obowiązków każdego muzułmanina jest odczytywanie, recytacja tekstu Koranu z zachowaniem powagi i szacunku.

Dla wyznawców islamu Koran jest podstawową księgą objawioną przez Boga – Jego prawdziwym słowem. Święta Księga islamu jest źródłem wiary muzułmanina (iman), obejmującej podstawowe dogmaty wiary. Stanowi ona zapis wypowiedzi samego proroka – Muhammada, który powtarzał słowa objawione przez anioła Dżibrila na wzgórzu Al-Hira podczas Nocy Przeznaczenia (Layat al-Qadr). Tekst Koranu został objawiony prorokowi w latach 610-632 w Mekce i Medynie i był głoszony przezeń w formie przekazów słownych. Za życia Muhammada Koran nie został spisany. Pismo arabskie powstało dopiero w okresie panowania kalifów prawowiernych (po śmierci proroka Muhammada), wówczas zaczęto spisywać wypowiedzi proroka i redagować Świętą Księgę. Fundamentem stały się zapiski sekretarza proroka – Zajda Ibn Sabita, oraz innych osób, które żyły w bliskich stosunkach z Muhammadem. Kalif Usman Ibn Affan powołał komisję, w skład której wchodzili najbliżsi współpracownicy proroka. Ich zadaniem było uporządkowanie jego wypowiedzi. Rekonstrukcja chronologiczna stała się niemożliwa, więc komisja postanowiła zastosować kolejność według długości poszczególnych sur. Są one ułożone malejąco, za wyjątkiem pierwszej (Sura Otwierająca – Al-Fatiha), na którą składa się krótka modlitwa wprowadzająca, zwierająca jedynie 7 wersetów. Redakcję Koranu zakończono w 651 roku, kiedy to Usman Ibn Affan uznał tę redakcję za ostateczną i polecił, aby jej kopie przesłać do pięciu miast muzułmańskich: Mekki, Medyny, Kufy, Damaszku i Basry. Teksty, które krążyły wśród społeczności muzułmańskiej nakazał unicestwić, gdyż wersja Koranu z 651 roku miała być niezmienna i nienaruszalna. Jednakże w X wieku tekst Świętej Księgi został ujednolicony, ponieważ brakowało w niej niektórych znaków graficznych, co z kolei wprowadzało niejasność w zakresie recytacji.

Koran (Fot. liber(the poet) / Foter)
Koran (Fot. liber(the poet) / Foter)

Język arabski i jego znaczenie w świętej księdze muzułmanów

Zgodnie z zasadami islamu Koran powstał w tradycyjnym języku arabskim. Język, w którym została spisana Święta Księga uchodzi za kanon wiedzy muzułmańskiej. Mahometanie wierzą, że Koran jest słowem samego Boga tylko i wyłącznie w języku arabskim. W opinii teologów muzułmańskich Koran jest nieprzetłumaczalny na żaden obcy język. Trudna sztuka interpretacji Świętej Księgi islamu od początku była jedną z podstaw muzułmańskiej teologii i sposobu nauczania. Wyznawcy islamu przywiązywali i wciąż przywiązują ogromną wagę do zachowania oryginalnego tekstu Koranu. Precyzyjna forma słów oraz użycie reguł gramatycznych miały znaczenie dla dokładnego zrozumienia zawartego w nim przesłania. Tłumaczenia Świętej Księgi na inne języki są według muzułmanów jedynie parafrazami i nie są traktowane jako teksty liturgiczne. Wyznawcy islamu uznają styl koraniczny za wyjątkowy, wzór najpiękniejszej formy wypowiedzi, niemożliwy do naśladowania.

Sury – zapis objawień

Koran składa się ze 114 sur, czyli rozdziałów o różnej długości. Liczą one od 286 do kilku wersetów. Święta Księga islamu jest niezwykle cennym źródłem informacji dla badaczy islamu. Zawarte są w niej treści o sporej dozie autentyzmu, ponieważ odzwierciedlają warunki, w jakich działał prorok Muhammad. Struktura rozdziałów daje podstawę do zdefiniowania realiów w jakich przyszło egzystować głównemu prorokowi islamu. Sury dzielą się na ajaty (cudowny znak Boga), czyli wersety, których w Koranie jest 6236. Wyróżniamy dwa rodzaje sur ze względu na okresy działalności Muhammada : okres mekkański (86 sur) i okres medyński (28 sur). Okres mekkański cechują dążenia Muhammada do nawrócenia innowierców na wiarę w jedynego Boga i odrzucenia czczonych dotychczas bóstw. Sury mekkańskie zostały napisane językiem poetyckim. Są bardzo krótkie, aczkolwiek niezwykle metaforyczne, co sprawia trudności w interpretacji. Dotyczą głównie dogmatów wiary, dziejów proroczych
i rozważań teologicznych. Główny prorok islamu w okresie medyńskim występuje jako przywódca polityczny oraz prawodawca. Sury z tego okresu zawierają mnóstwo przepisów prawnych: nakazów i zakazów moralnych, politycznych, a także religijnych. Zawarte są w nich zasady zarządzania gminą muzułmańską. Napisane zostały językiem nieskomplikowanym.

Sunna i hadisy – święte teksty islamu

Sunna oznacza w języku arabskim tradycję i jest pojęciem znanym muzułmanom już z okresu przedmuzułmańskiego, aczkolwiek w samym islamie nabiera nowego znaczenia i wiąże się ściśle z osobą proroka Muhammada – jego normami zachowań (sunna Proroka, czyli sunnat an-Nabi). Sunna jest drugim po Koranie źródłem wiedzy o islamie. Składa się na nią zbiór opowieści o życiu i działalności proroka Muhammada, relacje wydarzeń z jego udziałem, a także cytaty z jego wypowiedzi. Z treści Świętej Księgi islamu oraz z sunny wynikają dwie podstawowe zasady mahometanizmu : prawdy wiary (iman, czyli wiara) i formy działania zgodnie z nauką islamu (amal, czyli działanie): praktyki religijne, reguły podstępowania w życiu codziennym. Sunna wyjaśnia, a także rozwija tematy zawarte w Świętej Księdze islamu. Jest jej uzupełnieniem i egzegezą. Sunna składa się z hadisów, które dzielą się na: tekst opowieści (matn) oraz łańcuch narratorów przekazujących od czasów proroka Muhammada treści dotyczące jego działalności. Hadisy pełnią rolę wzoru postępowania dla wiernych. Początkowo były one przekazywane ustnie. Dopiero w VIII wieku wraz z rozwojem państwa muzułmańskiego zaczęto je badać i gromadzić. Wzory podstępowań proroka Muhammada stały się źródłem dla ustanawianych przepisów prawnych.

Natalia Rani Junik

www.ranijunik.blogspot.co.uk

Related posts

Leave a Comment