Darija dla Polaków cz. 1. Trzy czarodziejskie słowa

darija

Na początek trzy czarodziejskie słówka, bez których ani rusz. Połamania języka 😉 W dalszej kolejności – Insza’allah – o powitaniach, pożegnaniach, pozdrowieniach i innych ważnych zwrotach grzecznościowych…

Niestety, ale by sprawnie się porozumiewać w Maroku, a do tego jeszcze czytać prasę i oglądać telewizję będzie Ci potrzebna znajomość dialektu, arabskiego klasycznego i francuskiego. Arabski klasyczny przyda się nie tylko do studiowania Koranu, ale również w sytuacjach, kiedy chcemy być bardzo wytworni, szarmanccy i eleganccy. Francuskie wtręty będą się przewijać nieustannie, dlatego warto opanować chociaż podstawowe zwroty grzecznościowe w tym języku. Darija jest językiem wyłącznie mówionym. Językiem urzędowym w Maroku jest arabski klasyczny (fusha), a darija jest jego dialektem, z naleciałościami języka Berberów, francuskiego i hiszpańskiego. W zasadzie darija to taki groch z kapustą. Dlatego będzie to bardziej kurs praktycznego komunikowania się w Maroku, niż kurs darija stricte.

Trzy czarodziejskie słowa, które trzeba znać koniecznie to oczywiście: proszę, dziękuję i przepraszam. Bez nich nie zaskarbimy sobie niczyjej sympatii (i to nie tylko w Maroku). W Maroku to będzie trochę więcej niż trzy słowa do zapamiętania. Ale bez obawy. Da się je ogarnąć 🙂

PROSZĘ

  • aafak – proszę (darija), s’il te plaît (fr. S’il te plaît, S’il vous plâit)
  • Tafaddal – podając coś; Law samaht – proszę np. o pomoc (arabski klasyczny)
  • Hak – masz, proszę weź (fr. tiens)

DZIĘKUJĘ

  • Szukran bzeef – dziękuję bardzo (darija) – odpowiadamy La szukran aala łażib (Nie ma za co, fr. Il n’y a pas de quoi!)
  • Szukran dżazilan – dziękuję bardzo (arabski klasyczny)
  • Merci beaucoup – dziękuję bardzo (francuski)

PRZEPRASZAM

  • Smhli przepraszam (darija)
  • Afwan – zaczepiając kogoś; Asif – przykro mi (arabski klasyczny)
  • Pardon – przepraszam informal; Excusez-moi – przepraszam formal (francuski)

W dalszej kolejności przydadzą nam się różnego rodzaju powitania, pożegnania i zwroty grzecznościowe:

POWITANIA

  • Sabah al-khayr – dzień dobry (rano) – odpowiadamy sabah an-nur
  • Masa al-khayr – dzień dobry (po południu), dobry wieczór – odpowiadamy masa an-nur
  • Marhaban – cześć, witam
  • Ki dajra? – Jak się masz? (fr. Comment ça va?)
  • Lebes alik? – Wszystko dobrze? (fr. Tu vas bien?)

POŻEGNANIA

  • Tisbah ala khayr – dobranoc
  • Bislama albo lauun – do widzenia (fr. au revoir)
  • Salamat – pa!
  • Tela frask – trzymaj się

ŻYCZENIA I ZWROTY GRZECZNOŚCIOWE

  • Bon szons – powodzenia
  • Tarik asalama – szczęśliwej podróży (do kierowcy), ale maa salama (jeśli ktoś wyrusza w podróż)
  • Sana saida – powinszowanie urodzin (nasz odpowiednik „sto lat”)
  • Bismillah – przed jedzeniem
  • Hamdullah – po jedzeniu
  • Bsahha – smacznego, na zdrowie (ale również, kiedy ktoś skończył się kapać, wrócił od fryzjera lub ubrał nowe ubranie), odpowiadamy lajatek bsahha (Tobie również)
  • Mabruuk – gratulacje, wszystkiego najlepszego

>>> Zobacz również: Assalamu Alaikum – czyli muzułmańskie pozdrowienia religijne

By zrobić dobre pierwsze wrażenie na Marokańczykach wystarczą nam trzy wyrażenia: Salam Alejkum (Pokój niech będzie z tobą), Labas (od niego będzie się zaczynać długa lista zapytań o nas i każdego z członków naszej rodziny) oraz Hamdulilah (dzięki Bogu). Przykładowy dialog na powitanie wygląda tak:

          – Salam alejkum.
          – Alejkum salam.
          – Lebes? Beher?
          – Lebes, hamdulilah.
          – Mamak lebes?
          – Lebes.
          – Baba lebes?
          – Lebes, hamdulilah…

Właśnie nauczyliście się bardzo ważnego marokańskiego „rytuału przywitania”. Nie radzę na „salam alejkum” odpowiadać zwykłym „dzień dobry” (w żadnym języku). Może to nie zostać dobrze odebrane. I trudno się dziwić. To trochę tak, jakby ktoś na nasze Niech będzie pochwalony Jezus Chrystus odpowiedział zwykłym świeckim Dzień dobry. Oczywiście prościej byłoby zapytać czy wszyscy mają się dobrze, zamiast wyliczać każdego z osobna. Ale mogłoby to zostać odebrane jako brak szacunku.

Bislama!

Related posts

Leave a Comment