17 MARZEC. Dzień św. Patryka

Dzień św. Patryka (Fot. Defence Images / Foter)

Dzień Świętego Patryka to znane na całym świecie irlandzkie święto narodowe i religijne. W ten dzień, zgodnie z tradycją, nosi się ubrania w kolorze zielonym. Jest to kolor narodowy Irlandii i nawiązuje do trawiastego krajobrazu wyspy. 17 marca to dzień śmierci św. Patryka, w którym co roku wspomina się jego życie i dokonania. Choć święty Patryk nie był Irlandczykiem (prawdopodobnie urodził się w Walii), jest patronem Irlandii, której przyniósł chrześcijaństwo. To on miał wypędzić z wyspy węże. Pierwsze kontakty Patryka z Irlandią były jednak raczej niefortunne. Kiedy miał 16 lat…

Read More

Magiczne kwadraty i pieczęcie w magii arabsko-muzułmańskiej

Magiczny kwadrat (Fot. http://azultribe.tumblr.com/page/11)

Amulet w kształcie kwadratu magicznego w magii arabsko-muzułmańskiej nazywany jest pieczęcią. Takie pieczęcie mogły składać się z różnych niezrozumiałych znaków, czarodziejskich słów, wersetów koranicznych, imion dżinnów, demonów itp. Kwadrat magiczny zawierający cyfry i/lub liczby (każdej literze alfabetu arabskiego jest przyporządkowana jakaś wartość liczbowa) to z arabskiego dżadwal, chatam. Uważa się, że arabskie kwadraty magiczne (znane jako zairgeh) stworzył Prorok Enoch. Istnieje wiele zairgeh. Niektóre z nich są bardzo skomplikowane i wymagają zawiłych obliczeń astrologicznych. Arabowie używali ich w astrologii i numerologii do obrazowania przepowiedni już w IX wieku, ale nie…

Read More

Holi. Hinduskie święto kolorów

Holi. Hinduskie święto kolorów (Fot. Steven Gerner / Flickr)

Holi obchodzone jest w całych Indiach między styczniem a marcem. Chociaż wyrosło z tradycji hinduistycznej, jest też obchodzone przez inne społeczności… w Nepalu i innych regionach świata o dużej populacji Hindusów lub osób pochodzenia indyjskiego. Festiwal, w ostatnich czasach, rozprzestrzenił się w różnych częściach Europy i Ameryki Północnej, jako święto miłości i kolorów wiosny. Ale symbolizuje też triumf dobra nad złem. W powietrzu unoszą się chmury żółtego, czerwonego i zielonego pyłu, który tradycyjnie był wytwarzany z roślin kwitnących na wiosnę a współcześnie wytwarza się go przemysłowo. Z okien i dachów…

Read More

14 MARZEC. Biały Dzień w Japonii. Walentynki dla kobiet

White Day w Japonii (Fot. Thomas Hawk / Foter)

W Japonii walentynki obchodzi się dwa razy w roku. 14 lutego świętują panowie, a 14 marca – panie. Walentynki dla panów to po prostu walentynki. Natomiast walentynki dla pań nazywa się „białym dniem” (White Day, howaito-dē). Według japońskiego obyczaju w Walentynki to kobiety dają prezenty mężczyznom, zwyczajowo coś czekoladowego, zaś w Biały Dzień mężczyźni mają okazję odwdzięczyć się, dając prezenty płci żeńskiej. Święto zostało ustanowione w Japonii w 1978 roku przez Ogólnokrajową Spółdzielnię Przemysłu Cukierniczego jako „odpowiedź” na jednostronne obchody Walentynek, w których tylko kobiety wręczały upominki. Jako datę wybrano…

Read More

Magiczne wersety Koranu

Koran, islam, magia, czary (Fot. TayebMEZAHDIA / Pixabay.com)

W czasach Proroka Muhammada życie było przesiąknięte czarami. Również w Koranie zostały one potraktowane dość łaskawie, a zakazy dotyczą jedynie magii czarnej. Z czasem magiczne zaklęcia zastąpiły wersety z Koranu… Arabsko-muzułmańska magia w połączeniu z astrologią i alchemią rozwinęła się w IX-X w. I w zasadzie ma się bardzo dobrze do dziś. Koran, w przekonaniu wielu muzułmanów, pełni funkcję amuletu w magii ochronnej, chroni przed złem, chorobą, złodziejem i dżinnami… Surom Słowa Bożego ze świętej księgi islamu wciąż przypisuje się NAJWIĘKSZĄ siłę magiczną. Dlatego poszczególne wersety Koranu widnieją na arabskich…

Read More

Szpinak z ziarnami sezamu po japońsku

Szpinak z ziarnami sezamu po japońsku (Fot. Marta El Marakchi © All rights reserved)

Lekko orzechowy smak, jaki nadaje potrawie sos z mielonych ziaren sezamu plus nuta słodyczy wzmocniona słonawym smakiem szpinaku – połączenie idealne! Od kiedy spróbowałam, nie przyrządzam już szpinaku w inny sposób. Do tego naprawdę lekkie i zdrowe. Sosu sezamowego możecie użyć również w połączeniu z fasolą, szparagami czy brokułami. Wszystko, czego potrzebujecie to: 0,5 kg szpinaku, 2,5 łyżki prażonych ziaren sezamu, 1,5 łyżeczki cukru, 1,5 łyżeczki sosu sojowego (najlepiej o obniżonej zawartości sodu), szczypta soli Szpinak przepłucz w zimnej wodzie. Zagotuj wodę w dużym garnku, a kiedy zacznie wrzeć włóż…

Read More

Oyakodon. Kurczak i jajka podane na ryżu po japońsku

Oyakodon (Fot. PublicDomainPicturesn / Pixabay)

Sycące, lekkie, zdrowe i łatwe do przyrządzenia… nic dziwnego, że oyakodon cieszy się w Japonii taką popularnością.  Nazwa dania pochodzi od słów: oya (czyli rodzic – w tym kontekście to kurczak), ko (dziecko – w tym kontekście to jajko) i donburi czyli po prostu generalne określenie na japońskie danie z ryżem serwowane w misce. Oto danie „rodzic-dziecko”, w którym kurczak spotyka się z jajkiem. Kto wrażliwszy, lepiej niech nie myśli za dużo nad tą nazwą… W Japonii popularne są również inne wersje tego dania np. tanindon – oznacza miskę nieznajomego, a przygotowuje się…

Read More

3 MARZEC. Japońskie Święto Lalek

Hina-matsuri (Fot. ruma views / Flickr)

Hina-matsuri to japońskie Święto Lalek / Święto Dziewcząt, obchodzone 3 marca. Ponieważ dzień ten przypada w sezonie kwitnienia brzoskwiń (według kalendarza księżycowego), bywa on również nazywany Momo-no Sekku (Świętem Brzoskwiń). Momo znaczy brzoskwinia. Jest to dzień modlitwy w intencji dobrobytu dziewcząt – w trosce o ich zdrowie, właściwy rozwój fizyczny, powodzenie i szczęście. Japońscy chłopcy obchodzą swoje święto (Tango-no Sekku) 5 maja. Obecnie 5 maja to japoński odpowiednik Dnia Dziecka, Kodomo-no Hi (1 czerwca nie jest obchodzony). Święto Hina-matsuri wywodzi się od starożytnych chińskich praktyk magicznych, w trakcie których wszelkie…

Read More

Losar. Tybetański Nowy Rok 2144

Losar Festiwal (Fot. meravlux / Pixabay)

Losar (pierwsze trzy dni pierwszego miesiąca księżycowego) to najważniejsze święto w Tybecie. Jest to tybetański Nowy Rok. Losar obchodzone jest w lutym i trwa trzy dni. Pierwszy dzień powinien być poświęcony rodzinie. Drugi i trzeci to natomiast okazja do spotkania z dalszymi krewnymi i przyjaciółmi. Wykonywane są czynności przywodzące na myśl oczyszczenie, odnowienie, oczekiwanie na nowe. Ludzie zakładają nowe ubrania, przygotowują specjalne potrawy, bielą budynki, tańczą i ucztują. Mnisi przyozdabiają klasztory i prowadzą religijne rytuały, przywołują opiekuńcze bóstwa. Odbywają są wówczas uwielbiane przez turystów festiwale Mönlam, pełne religijnych występów. Tradycję…

Read More

Jak przyrządzić swoje życie? Odnajdź nirwanę w kuchni

Kuchnia, zen, gotowanie, buddyzm

Świadome jedzenie to również forma medytacji i duchowej praktyki. A jedzenie jest ważną częścią praktyki uważności. „Jak przyrządzić swoje życie. Zalecenia dla kucharza w klasztorze zen” to krótki traktat Dōgena Kigena, trzynastowiecznego wielkiego myśliciela i reformatora buddyzmu zen, opatrzony komentarzem współczesnego mistrza zen Kōshō Uchiyamy, to prawdziwa perła mądrości tej tradycji. Pisany przez Dōgena dla bezpośrednich uczniów medytacyjny tekst o zasadach przyrządzania posiłków w klasztornej kuchni, a na głębszym poziomie – o regułach zgodnego z naukami Buddy postępowania ze wszystkimi składnikami życia, jest aktualny i wymowny do dziś, choć pochodzi…

Read More

Arabski tonik z czarnuszki [DIY]

Arabski tonik z czarnuszki (Fot. Marta El Marakchi © All rights reserved)

Czarnuszka to niepozorna roślinka posiadająca ziarenka o olbrzymiej mocy. Prorok Mahomet miał powiedzieć, że jej nasiona czarnuszki siewnej uleczą wszystko… z wyjątkiem śmierci. I faktycznie trudno przecenić jej dobroczynne działanie. Bo czarnuszka działa przeciwzapalnie i antyalergicznie, a stosowana na skórę delikatnie ściąga i łagodzi stany zapalne. A oto i nasza tajna receptura: Zalewamy łyżkę czarnuszki szklanką wrzącej wody i zaparzamy przez 10-15 minut pod przykryciem. Kiedy napar przestygnie, przecedzamy i gotowe! Tonik z czarnuszki najlepiej sprawdza się przy cerze tłustej i trądzikowej oraz wrażliwej. Przechowujemy go w lodówce nie dłużej…

Read More

Duszony bakłażan z miso po japońsku

Bakłażan duszony z miso po japońsku (Fot. Marta El Marakchi © All rights reserved)

Kuchnia japońska, szczególnie dla początkujących, może wydawać się dość trudna. Nic bardziej mylnego. Oto przepis na dość ekspresowe i nieskomplikowane danie jarskie z Kraju Kwitnącej Wiśni. Japońskie bakłażany są mniejsze od naszych i występują w licznych odmianach. My jednak użyjemy 4 średniej wielkości bakłażany z naszego lokalnego bazarku. Sos miso oczywiście możemy zrobić sami ale równie dobrze sprawdzi się ten z azjatyckiej półki w twoim supermarkecie. Potrzebujecie: 0,5 kg bakłażanów, 2 łyżki mirinu (słodkie wino do gotowania, uzyskiwane z kleistego ryżu), 2 łyżki czerwonego miso (pasta ze sfermentowanej soi), 2…

Read More

Mahaśiwaratri. Wielka noc Śiwy w hinduizmie

Mahaśiwaratri, Maha Shivaratri, Wielka noc Śiwy, Śiwaratri, ang. Shivaratri (Fot. Randy Adams / Flickr)

Mahaśiwaratri (Maha Shivaratri, Wielka noc Śiwy, Śiwaratri, ang. Shivaratri) to najważniejsze hinduskie święto. Często kojarzy się z paleniem marihuany… Maha Shivaratri bywa błędnie nazywane urodzinami Śiwy, jednak w tradycji hinduistycznej bogowie nie mają początku ani końca, więc nie obchodzą urodzin. Śiwa, Brahma i Wisznu w tradycji hinduistycznej tworzą triadę. Śiwa symbolizuje zniszczenie świata. Uznawany jest za boga medytacji i joginów, uważa się go również za pana zwierząt oraz mistrza tańca. Śiwa to także bóg siły rozrodczej, której symbolem jest fallus. Śiwa kojarzony jest z trójzębem, toporem, bębenkiem oraz białym bykiem,…

Read More

Harqus i berberyjskie tatuaże twarzy

Harqus, tatuaże, kobiety, Maroko, Algieria, Tunezja (Fot. David Weekly / Flickr)

Harqus to stosowany w Afryce Północnej i na Bliskim Wschodzie czarny tusz do zdobienia twarzy i rąk ornamentami o znaczeniu symbolicznym i ochronnym. Harqus to nie tatuaż – jak się powszechnie uważa. Słowo to również nie odnosi się do procesu tatuowania! Na tatuowanie używa się w marokańskim arabskim (darija) określenia washm lub usham. Harqus trzyma się na skórze kilka tygodni dłużej niż sama henna. Bywa stosowany na przemian z henną. Używany do dziś również do trwałego tatuażu twarzy przez kobiety Berberyjskie. Harqus aplikuje się – podobnie jak kohl – za pomocą…

Read More

Historia Ruby Bridges – pierwszej afroamerykańskiej uczennicy

Ruby Bridges

Sześcioletnią czarnoskórą Ruby Bridges pierwszego dnia do szkoły odwieźli uzbrojeni policjanci… Ruby była pierwszym czarnym dzieckiem, które zaczęło uczęszczać do szkoły dla białych na południu Stanów Zjednoczonych, w Nowym Orleanie. Organizacja emancypacyjna „National Association for the Advancement of Colored People”, przekonała rodziców Ruby do aktywnego uczestnictwa w próbie integracji rasowej amerykańskiego systemu szkolnictwa, której towarzyszyły jednak nieustanne protesty rodziców białych uczniów. Zabierali oni swoje dzieci z lekcji, a samą Ruby niejednokrotnie znieważano, straszono czarną lalką w trumnie i grożono otruciem. Dla własnego bezpieczeństwa Ruby musiała drugie śniadanie jeść pod nadzorem…

Read More

Tłusty czwartek. Zwyczaje i przesądy

Tłusty Czwartek (Fot. Melissa Wang / Flickr)

Ostatni czwartek Karnawału nazywany jest zwykle tłustym czwartkiem, tudzież „zapustami”. Jest to ostatni czwartek przed Wielkim Postem. Dziś to po prostu dzień obżarstwa. Kiedyś jednak uczestniczyły mu ciekawe zwyczaje – pochody i huczne imprezy. Tłusty czwartek nazywano kiedyś Combrowym Czwartkiem, który to swoją nazwę zawdzięczał burmistrzowi Krakowa z XVII w. Burmistrz ten przeszedł do historii jako człowiek walczący z przekupkami handlującymi na krakowskim targu. Podobno zły burmistrz zmarł właśnie w tłusty czwartek, który od tej pory nazywał się w Krakowie Combrowym Czwartkiem. Kiedy wieść o śmierci Combra rozeszła się po…

Read More

15 LUTY. Wyznawcy Johna Fruma czekają na Jego powrót. To już dziś?

John Frum powrócił? (Fot. Kristopher Radder)

Na wyspie Tanna, należącej do Republiki Vanuatu (państwo w Oceanii, położone na 83 wyspach Nowych Hebrydów) żyje plemię Yaohnanen, dla którego obiektami religijnego kultu są… pewien amerykański żołnierz oraz książę Filip (mąż brytyjskiej królowej Elżbiety II)! W obecnej Republice Vanuatu podczas II Wojny Światowej stacjonowały wojska amerykańskie. Jednym z żołnierzy miała być postać zwana przez tubylców Johnem Frumem (niekiedy Johnem Brumem). Nie wiadomo czy rzeczywiście istniał ktoś taki jak John Frum, którego nazwisko mogło powstać ze zniekształconego „John from (America)” (John z Ameryki), co tubylcy mogli słyszeć od żołnierzy US…

Read More

Tu Bi-Szwat. Noworoczne Święto Drzew w judaizmie

Tu Bi-Szwat (Fot. The Jewish Agency for Israel / Flickr)

Noworoczne Święto Drzew to święto żydowskie związane z przyrodą. Tu Bi-Szwat oznacza „15 dzień miesiąca szwat„. Tu – wyraża liczbę 15 w hebrajskim. 15 dzień miesiąca szwat jest Nowym Rokiem Drzew (Rosz Ha-Szana lallanot). Wyznacza koniec zimy i początek pory opadów. Tłem tego szczególnego święta, podczas którego sadzi się w Izraelu drzewa, jest przykazanie dotyczące pierwocin drzew owocowych. Gdy przyjdziecie do ziemi [Izraela] i będziecie sadzić wszelkie drzewo [rodzące] jadalny owoc, będzie wam ten owoc wzbroniony. Przez trzy lata będzie wam wzbroniony i jedzony nie będzie. A w czwartym roku…

Read More

Magiczne węzły w wierzeniach staroarabskich

Marokańskie guziki (Fot. Cait / Flickr)

W islamie węzeł symbolizuje skomplikowanie (zapętlenie, zawiązanie) spraw czy życia, trudne do rozwiązania problemy… ale także ochronę przed złymi siłami. Węzły stosowano również jako rekwizyty magiczne. Najpopularniejszą metodą czarowania za pomocą węzłów było dmuchanie lub plucie w węzły (nafas al-ukad). Czarownik zawiązywał na sznurku nieparzystą liczbę węzłów (zwykle 7, 9 lub 11), wypowiadając odpowiednie zaklęcia. Następnie plując lub dmuchając w węzły „ożywiał” je, przekazując im energię złego ducha, który władał czarownikiem. Sznurek następnie zakopywano pod progiem domu osoby, której czarownik chciał zaszkodzić. Choć dmuchaniem czy pluciem w węzły mogą się…

Read More

Hygge. Duński przepis na szczęście

Hygge. Klucz do szczęścia (Fot. Pixabay)

Wyobraź sobie, że jest deszczowy dzień, a ty siedzisz w fotelu pod kocem i czytasz książkę. Wyobraź sobie, że jesz kolację przy świecach z przyjaciółmi i świetnie się bawisz. Wyobraź sobie, że siedzisz przed kominkiem z ukochaną osobą, a na zewnątrz szaleje zamieć. To, co właśnie odczuwasz, to hygge. Bądź hygge! – bądź szczęśliwy! Duńczycy są najszczęśliwszym narodem na świecie. Meik Wiking, autor książki i dyrektor Instytutu Szczęścia w Kopenhadze, przybliża nam duński przepis na szczęście, którym jest właśnie filozofia hygge. Duńczycy cieszą się z drobnostek, żyją wolniej i spędzają…

Read More